En dag i Ivan Denisovitsj' liv 🗓️

Forfattar: Aleksandr Solzjenitsyn

Omsettar: Natalia Fredriksen

Land: Russland

År: 1959, utgitt 1962

Fleire sitat her

Det er lett å leve seg inn i denne historia om ein heilt vanleg dag i ein arbeidsleir. Sånn i seg sjølv verkar det ikkje så ille – kor ekkelt er vel ikkje det! Det er ingen tortur eller drap eller slike ille ting, dei står opp og et frukost, drar på arbeid, et middag og arbeidar meir etterpå og så drar dei heim og eter kvelds og legger seg. Detaljane er skumle.

Det er svært kaldt – dei fryser konstant og er eit evig tema. Det er nesten som eg las med frost i kroppen sjølv. Dei frys når dei søv og dei frys når dei står opp og dei frys når dei varmar seg rundt den litle omnen. Og om det ikkje er kulda dei tenkjer på så er det mat, fordi det får dei svært lite av. (Eg blei faktisk inspirert til å ha havregrynsgraut til middag sjølv, men eg antar min porsjon var ein god del tjukkare og større ein deira.) Ved alle måltid er det ein kamp om å få ekstra mat, kven er freidigast?

Sjukhov måtte tenke på all den havren han hadde gitt hestene opp gjennom årene – aldri hadde han trodd at han engang skulle lengte seg sjuk etter en håndfull havre.

Det er ikkje ei særleg lang bok men det er mange folk som dukkar opp, og dei er alle lette å hugse. Dei er lette å sjå for seg og så tydelege. Og alle har enda opp i arbeidsleir av heilt tåpelege grunnar. Dei har blitt skilt frå samfunnet og laga sitt eiget samfunn inni leiren. Og dei berre er der og gjer ikkje noko som eg vil kalla nyttig arbeid? Det ser ut til å berre utvide sin eigen leir. Bygg eit hus! Finn materiala og verktøy sjølv! Berre ver opptatt med noko! Og fangane kjem i stemning dei - dagane går jo litt lettare om ein har noko formål, det kjenner eg meg svært godt igjen i. Hovudpersonen sjølv har nesten ikkje lyst å gi seg når arbeidsdagen omsider er omme, han er jo så godt i gang!

Dagene i leir triller av gårde, du får ikke tid til å snu deg. Men sjølve fangetida leer slett ikke på seg, blir ikke noe kortere.

Eg likte svært godt denne måten å fortelje ein historie på, og det funkar så bra. Det trengs berre å fortelja om ein dag – for alle dagane er like uansett. Og eg vart overraska over kor lett boka var å lese, det var kanskje mangelen på kapittel? Alt er på ein måte ein kontinuerleg historie og den eine aktiviteten blør naturleg inn i neste så det er liksom ikkje noko naturleg sted å kjede seg på. Eg legg ved ein del sitat i teksten min, eg synst dei er meir beskrivande enn mine ord er.

Denne kveldstellinga når du kommer inn igjennom leirporten, er det verste på hele dagen for en fange – du er både forblåst, frossen og sulten. Og en øse glovarm, tynn kålsuppe er det samme for deg som regn i tørketida – du suger den inn til siste dråpe. Denne øsa er mer enn friheten for en fange akkurat da, mer enn hele livet før og hele livet siden.

Til biblioteket